هر چند وقت یکبار باید جرمگیری انجام داد؟
هر چند وقت یکبار باید جرمگیری انجام داد؟ این یکی از پرتکرارترین سوالاتی است که بسیاری از افراد هنگام مراجعه به دندانپزشک یا حتی هنگام مراقبت روزانه از دندانهای خود میپرسند. پاسخ به این سوال برای همه افراد یکسان نیست، زیرا میزان تشکیل جرم دندانی به عواملی مانند بهداشت دهان و دندان، رژیم غذایی، وضعیت لثهها و حتی ژنتیک بستگی دارد. با این حال، آگاهی از زمانبندی مناسب جرمگیری نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای لثه، پوسیدگی دندان و بوی بد دهان دارد.
چند وقت یکبار باید جرمگیری دندان انجام داد و چه عواملی بر آن تأثیر دارد؟
به طور کلی، دندانپزشکان توصیه میکنند که بیشتر افراد هر ۶ ماه یکبار برای جرمگیری دندان اقدام کنند. این بازه زمانی به عنوان یک استاندارد جهانی در نظر گرفته میشود، زیرا پلاکهای میکروبی که بهطور روزانه روی سطح دندانها تشکیل میشوند، در صورت پاک نشدن کامل با مسواک و نخ دندان، به مرور زمان سخت شده و به جرم دندانی تبدیل میشوند. جرم دندان به سطح دندان و زیر لثه میچسبد و برخلاف پلاک، دیگر با روشهای خانگی قابل حذف نیست و تنها با جرمگیری حرفهای از بین میرود.
با این حال، این زمانبندی برای همه افراد یکسان نیست و نیاز به جرمگیری میتواند از فردی به فرد دیگر متفاوت باشد. برخی افراد به دلیل شرایط خاص دهان و دندان، سبک زندگی یا وضعیت سلامت عمومی، ممکن است نیاز داشته باشند در فواصل کوتاهتر (مثلاً هر ۳ تا ۴ ماه) یا در مقابل، در فواصل طولانیتر جرمگیری انجام دهند. تشخیص دقیق این موضوع تنها با معاینه دندانپزشک امکانپذیر است.
عوامل مؤثر در تعیین فاصله مناسب جرمگیری دندان عبارتاند از:
- میزان تجمع پلاک و جرم روی دندانها؛ افرادی که سریعتر دچار جرم میشوند، نیاز به جرمگیری مکرر دارند.
- وضعیت سلامت لثهها؛ وجود التهاب، خونریزی یا بیماریهای لثه نیاز به جرمگیری منظمتر را افزایش میدهد.
- مصرف سیگار، قلیان و سایر دخانیات که باعث افزایش تشکیل جرم و تشدید بیماریهای لثه میشود.
- ابتلا به بیماریهای زمینهای مانند دیابت که میتواند سلامت لثه را تحت تأثیر قرار دهد.
- میزان رعایت بهداشت دهان و دندان شامل مسواک زدن منظم، استفاده از نخ دندان و دهانشویه مناسب.
در نتیجه، نمیتوان یک زمان مشخص و یکسان را برای همه افراد تعیین کرد و بهترین زمان برای انجام جرمگیری دندان، بر اساس شرایط فردی و با نظر دندانپزشک پس از معاینه دقیق مشخص میشود. مراجعه منظم به دندانپزشک و انجام جرمگیری در زمان مناسب، نقش مهمی در پیشگیری از بیماریهای لثه، پوسیدگی دندان و بوی بد دهان دارد.
چه افرادی باید زودتر از ۶ ماه جرمگیری انجام دهند؟
برخی افراد مستعد تشکیل سریعتر جرم دندانی هستند و بهتر است هر ۳ تا ۴ ماه یکبار جرمگیری انجام دهند. این موضوع به پیشگیری از مشکلات جدیتر دهان و دندان کمک میکند.
افرادی که نیاز به جرمگیری زودتر دارند عبارتند از:
- کسانی که لثههای ملتهب یا خونریزی لثه دارند
- افراد سیگاری یا مصرفکنندگان قلیان
- افرادی که سابقه بیماری لثه (پریودنتیت) دارند
- کسانی که دچار بوی بد دهان مزمن هستند
- افرادی با مصرف بالای قهوه، چای یا نوشیدنیهای رنگی
در این افراد، تأخیر در جرمگیری میتواند باعث پیشرفت بیماری لثه، تحلیل استخوان و حتی لقی دندان شود.
اگر جرمگیری به موقع انجام نشود چه اتفاقی میافتد؟
عدم انجام جرمگیری منظم، فقط یک مشکل ظاهری نیست، بلکه میتواند عوارض جدی برای سلامت دهان و دندان ایجاد کند. در بهترین کلینیک دندانپزشکی کرمانشاه همواره بر اهمیت جرمگیری بهموقع تأکید میشود، زیرا جرم دندان محیط مناسبی برای تجمع باکتریهاست و این باکتریها به مرور زمان به لثه و حتی استخوان فک آسیب میزنند.
مهمترین عوارض عدم جرمگیری عبارتند از:
- التهاب و خونریزی لثه
- بوی بد دهان مداوم
- تغییر رنگ دندانها
- تحلیل لثه و نمایان شدن ریشه دندان
- افزایش احتمال پوسیدگی
- لقی و از دست دادن دندانها
جرمگیری منظم یک اقدام پیشگیرانه ساده است که از درمانهای پیچیده و پرهزینه در آینده جلوگیری میکند.ینه در آینده جلوگیری میکند.
بعد از جرمگیری، فاصله مراجعه بعدی چگونه تعیین میشود؟
پس از انجام جرمگیری، دندانپزشک با بررسی وضعیت لثه، میزان جرم باقیمانده و پاسخ لثهها به درمان، زمان مراجعه بعدی را مشخص میکند. این زمان میتواند برای افراد مختلف متفاوت باشد.
عواملی که در تعیین فاصله جرمگیری بعدی نقش دارند شامل:
- میزان خونریزی لثه بعد از جرمگیری
- عمق پاکتهای لثهای
- سرعت تشکیل مجدد پلاک
- میزان همکاری بیمار در رعایت بهداشت دهان
برای حفظ نتیجه جرمگیری، رعایت موارد زیر بسیار مهم است:
- مسواک زدن حداقل دو بار در روز
- استفاده روزانه از نخ دندان
- استفاده از دهانشویه مناسب (در صورت تجویز)
- کاهش مصرف مواد قندی و نوشیدنیهای رنگی
آیا جرمگیری زیاد برای دندان ضرر دارد؟
یکی از باورهای اشتباه و رایج در میان بسیاری از افراد این است که جرمگیری مکرر میتواند به مینای دندان آسیب بزند یا باعث نازک شدن دندانها شود. در واقع، جرمگیری اصولی و حرفهای هیچ آسیبی به مینای دندان وارد نمیکند. آنچه به دندان و لثه آسیب میزند، باقی ماندن طولانیمدت جرم و پلاکهای باکتریایی روی سطح دندان و در نواحی زیر لثه است؛ زیرا این جرمها محل تجمع باکتریها بوده و به مرور زمان باعث التهاب لثه، پوسیدگی و حتی تحلیل استخوان فک میشوند.
در صورتی که جرمگیری توسط دندانپزشک یا بهداشتکار دهان و دندان و با استفاده از ابزارهای استاندارد و تکنیک صحیح انجام شود، نتایج مثبت و قابل توجهی به همراه خواهد داشت، از جمله:
- حفظ سلامت مینای دندان بدون ایجاد خراش یا آسیب
- کاهش التهاب، تورم و خونریزی لثهها
- کاهش بوی بد دهان ناشی از تجمع باکتریها
- پیشگیری از بیماریهای لثه و پوسیدگی دندان
- افزایش طول عمر دندانها و سلامت کلی دهان
احساس حساسیت موقتی دندانها پس از جرمگیری که گاهی توسط افراد گزارش میشود، معمولاً به دلیل برداشته شدن جرمهای قدیمی و نمایان شدن سطح واقعی دندان است و این حالت موقتی بوده و طی چند روز برطرف میشود. این موضوع نشانه آسیب به دندان نیست.
در نتیجه، انجام جرمگیری منظم و در زمان مناسب نهتنها مضر نیست، بلکه یکی از مهمترین اقدامات پیشگیرانه در دندانپزشکی به شمار میرود و نقش کلیدی در حفظ سلامت لثهها، زیبایی لبخند و جلوگیری از درمانهای پرهزینه در آینده دارد.
در پاسخ به سوال «هر چند وقت یکبار باید جرمگیری انجام داد؟» میتوان گفت که برای اکثر افراد، هر ۶ ماه یکبار زمان مناسبی است، اما این فاصله میتواند بسته به شرایط فردی تغییر کند. توجه به توصیه دندانپزشک، رعایت بهداشت دهان و مراجعه منظم، کلید حفظ لبخندی سالم و زیباست.